Eskişehir’de “Rusya Müslümanları” Konulu Konferans Düzenlendi

Eskişehir Azerbaycanlılar Derneği tarafından organize edilen ve konuşmacı olarak Anadolu Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Türkolog Prof. Dr. Zülfikar Bayraktar’ın katıldığı “Rusya Müslümanları” konulu konferans, yoğun katılımla gerçekleştirildi. Etkinliğe çok sayıda akademisyen, üniversite öğrencisi ve çeşitli sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ilgi gösterdi.

Prof. Dr. Zülfikar Bayraktar, Rusya’daki inanç çeşitliliğini değerlendirdiği konuşmasında şu bilgilere yer verdi:

“Rusya halkları çeşitli dinlere inanmaktadır: Hem dünya dinleri (Hristiyanlık, İslam ve Budizm), hem de ulusal dinler (Yahudilik) ve geleneksel inançlar (Şamanizm, klan kültleri) bu coğrafyada yüzyıllardır bir arada yaşatılmaktadır. Ülke nüfusunun yaklaşık %74’ü kendisini herhangi bir dini mezhebin temsilcisi olarak görüyor.”

Bayraktar ayrıca, Rusya’daki din dağılımını şöyle özetledi:

•Ortodoksluk inancı, Rusya’daki en büyük dini grup olarak öne çıkıyor.

•Slav halkları dışında Fin-Ugor topluluklarının da büyük bölümü Ortodoks.

•İslamiyet, Türk toplulukları ile Kuzey Kafkas halklarının (Osetler hariç) temel dini konumunda.

•Moğol kökenli halkların çoğu ise Budizm inancına bağlı.

Konferansta Rusya’daki Müslüman nüfusun durumu hakkında kapsamlı değerlendirmeler yapan Prof. Dr. Zülfikar Bayraktar, İslam’ın Rusya’da devlet tarafından nasıl konumlandırıldığına dikkat çekti:

“Geleneksel İslam, mevcut Rus hükümeti tarafından, Rusya’nın manevi yaşamının ayrılmaz bir parçası olarak tanımlanmaktadır. İslam, insancıl değerleri, şefkati, adaleti ve sevdiklerine özen göstermeyi öğretmesi bakımından değerli görülüyor. Özellikle Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, İslam’ın bu yönüne çok değer veriyor.”

Bayraktar, son 20 yılda Rusya’da dinî altyapının güçlendiğini vurgulayarak şu bilgileri paylaştı:

•Tataristan, Başkurdistan, Çeçenistan ve diğer bölgelerde çok sayıda yeni cami inşa edildi.

•2003 yılından itibaren Rusya, İslam Konferansı Örgütü’nde daimi gözlemci statüsünde yer alıyor.

•Medrese ve dini eğitim kurumlarının sayısı artmaya devam ediyor.

•Müslüman gençlerin geleneksel değerlere uygun şekilde yetiştirilmesine büyük önem veriliyor.

•Devlet, “İslam dışı yabancı ideolojilerin” gençlere dayatılmasına yönelik girişimleri yakından izliyor.

Bayraktar, Putin’in Müslüman toplumlara yönelik bakışını şu sözlerle özetledi:

“Putin birçok platformda ulusal Müslüman teoloji okulunun kurulmasını ve Müslümanların kendi eğitim sisteminin güçlendirilmesini desteklediklerini dile getirmektedir.”

Konferans sonunda Prof. Dr. Zülfikar Bayraktar’a Türkiye ile Rusya arasındaki güncel diplomatik ilişkilere dair bir soru yöneltildi. Bayraktar, Türkiye’nin köklü devlet geleneğine vurgu yaparak şu değerlendirmeyi yaptı:

“Türkiye Cumhuriyeti büyük bir devlet geleneğinin mirasçısıdır. Türkiye, barışın sağlanmasında, bulunduğu bölgede yeniden imar ve ekonomik kalkınma noktasında üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmeye çalışan stratejik devlet aklıyla hareket eden güçlü bir devlettir. Rusya ile ilişkilerimizde karşılıklı diyalog, barışçıl tutum, anlayış ve ortak çıkarların önemli olduğu kanaatindeyim.”

Eskişehir’de düzenlenen bu konferans, hem Rusya’daki Müslüman toplulukların tarihsel ve güncel durumunun anlaşılmasına katkı sundu, hem de Türkiye–Rusya ilişkilerinin stratejik önemini akademik bakış açısıyla yeniden gündeme taşıdı.